གཉིས་མིན་
Transliteration: gnyis min
<noun> "Not two". Translation of the Sanskrit "advaita". Note that this term is a མིན་དགག་ affirming negation; it merely discounts "two" and does not discount the possibility of "one". The term གཉིས་མེད་ '[Skt. advita] "without two" is the non-affirming negation. It would be easy to translate both as "non-dual" but that would be a grave error because there is a world of difference between t…
མིང་གཉིས་
Transliteration: ming gnyis
<phrase> "The two (types of) name". Grammar term. In Tibetan grammar, grammatical names (which then includes the parts of speech both of nouns and verbs that are derived from them) are categorized into two types: 1) འདོད་རྒྱལ་གྱི་མིང་ "a name produced / given based on one's wishes"; and 2) རྗེས་གྲུབ་ཀྱི་མིང་ "a name produced / given in accordance (with reason or etymology)" q.v. The first t…
སྐྱེས་བུ་ཟུང་བཞི་
Transliteration: skyes bu zung bzhi
"Four pairs of beings". These are the four pairs of འཕགས་པའི་སྐྱེས་བུ་བཞི་ Ārya beings, the beings who have attained any of the འབྲས་བུ་བཞི་ four main levels of attainment of the śhrāvaka vehicle q.v. They are: 1) རྒྱུན་ཞུགས་ཀྱི་འབྲས་བུ་ལ་ཞུགས་གནས་གཉིས་ the pair that enters on and abides in stream entry; 2) ལན་ཅིག་ཕྱིར་འོང་བ་ལ་བ་ལ་ཞུགས་གནས་གཉིས་ the pair that enters on and abides in once-return; …
དངོས་གྲུབ་
Transliteration: dngos grub
<noun> "Accomplishment(s)". Translation of the Sanskrit "siddhi". E.g., see དངོས་གྲུབ་གཉིས་ "the two accomplishments".
འཛམ་གླིང་མཛེས་པའི་རྒྱན་དྲུག་མཆོག་གཉིས་
Transliteration: 'dzam gling mdzes pa'i rgyan drug mchog gnyis
<phrase> "Six Ornaments and Two Supreme Ones who Beautified Jambudvīpa". These are eight particularly great masters of the Buddhist tradition taken from among all of the masters who appeared while Buddhism flourished in India. For the six ornaments see འཛམ་གླིང་མཛེས་པའི་རྒྱན་དྲུག་. The Two Supreme Ones were སློབ་དཔོན་ཤཱཀྱ་འོད་ Āchārya Śhākyaprabha (see ཤཱཀྱ་འོད་) and སློབ་དཔོན་ཡོན་ཏན་འོད་ Ā…
སེམས་བསྐྱེད་ཉེར་གཉིས་
Transliteration: sems bskyed nyer gnyis
<phrase> "The twenty two arousals of the mind (of bodhicitta)". The Abhisamayalaṅkāra amongst other things shows the levels of attainment that a practitioner passes through on the Mahāyāna path to enlightenment. As part of that, the levels of attainment are connected with the types of bodhicitta that practitioners arouse. Furthermore, each type of bodhicitta aroused is given as an example t…
གོལ་སྒྲིབ་
Transliteration: gol sgrib
Abbrev. of གོལ་ས་ points of deviation and སྒྲིབ་པ་ obscuration. E.g., [CSG] རྟག་ཆད་གཉིས་ཀྱི་མཐའ་སེལ། གོལ་སྒྲིབ་གཉིས་ཀྱི་གདར་ཤ་ཆོད "extremes of both eternalism and nihilism are dispelled; both straying and obscuration are resolved".
བུ་ག་སྒོ་དགུ་
Transliteration: bu ga sgo dgu
<noun> "The nine orifices (or apertures)" of the human body. They are: 1) 2) མིག་གཉིས་ "the two eyes"; 3) 4) རྣ་བ་གཉིས་ "the two ears"; 5) 6) སྣ་བུག་གཉིས་ "the two nostrils"; 7) ཁ་ "the mouth"; 8) བཤང་ལམ་ "the anus"; 9) གཅི་ལམ་ "the point of excretion of urine".
བརྟུལ་ཞུགས་ཀྱི་ཡོ་བྱད་བཅུ་གཉིས་
Transliteration: brtul zhugs kyi yo byad bcu gnyis
<enum> [JKE] gives as: 1) རྡོར་དྲིལ་གཉིས་ "vajra and bell"; 2) ཅང་ཏེའུ "chang te'u"; 3) ཐོད་པ "skull-cup"; 4) ཁ་ཌ་ཁ "khatvanga"; 5) རུས་རྒྱན "bone ornaments"; 6) རིན་ཆེན་བརྒྱད "the eight jewelled items"; 7) གཙུག་ཏོར་སྲོག་གཞུ "the life-hat of the topknot"; 8) དགང་བླུགས "shruva and patri"; 9) བུམ་པ "vase"; 10) ཕྲེང་བ "mala"; 11) སྟག་པགས་ཤམ་ཐབས "tiger skin skirt"; 12) སྟོད་གཡོགས་སྨད་གཡོགས་ "up…
ཉའི་ཁྱིམ་
Transliteration: nya'i khyim
<noun> "The house of the fish". The twelfth of ཁྱིམ་བཅུ་གཉིས་ the twelve houses of the zodiac. Same as "The house / mansion of Pisces (the fish)".
བརྟག་པ་ཕྱི་མ་
Transliteration: brtag pa phyi ma
<phrase> "Latter segment"; the latter of the two segments in the བརྟག་གཉིས་ "two segments" q.v.
རྣམ་དབྱེ་གཉིས་པ་
Transliteration: rnam dbye gnyis pa
<noun> "The second case" of Tibetan grammar. The name of the case is ལས་སུ་བྱ་བ་ "objective". The main case is defined the same as the accusative case of English but only partially like the objective case of English.
The second case has a sub-case defined for it. It is called དེ་ཉིད་ "identity".
It and the seventh case are the only cases that have a sub-case defined. Both sub-cases are defini…
ས་གཉིས་པའི་ཡོངས་སྦྱོང་བརྒྱད་
Transliteration: sa gnyis pa'i yongs sbyong brgyad
<enum> [JKE] gives as: 1) དུས་རྟག་ཏུ་ཚུལ་ཁྲིམས་གསུམ་རྣམ་པར་དག་པ་ ""; 2) གཞན་གྱི་ཕན་བཏགས་པ་ལ་བྱས་པ་གཟོ་བ་ ""; 3) གནོད་པ་ཅི་བྱུང་ཡང་བཟོད་པ་ ""; 4) དུས་རྟག་ཏུ་དགེ་བ་ལ་སྤྲོ་བའི་དགའ་བ་ ""; 5) སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་སྙིང་རྗེ་ཆེ་བ་ ""; 6) མཁན་སློབ་སོགས་ལ་འདུད་ཅིང་བཀུར་བསྟི་བྱེད་པ་ ""; 7) བླ་མ་རྣམས་ལ་གུས་པས་ཆོ་ཉན་པ་ ""; 8) སྦྱིན་སོགས་ཕར་ཕྱིན་རྣམས་ལ་དུས་རྟག་ཏུ་བརྩོན་པ་ "".
ལོ་ཙཱ་བ་གཟུ་བཙན་གཉིས་
Transliteration: lo ts'a ba gzu btsan gnyis
<noun> "The two, Zu the translator and Tzan". The two people called གཟུ་དགའ་བའི་རྡོ་རྗེ་ and བཙན་ were individuals of the late 10th / early 11th century A.D. who are important figures in the lineage of the profound meaning teachings coming from བྱམས་པ་ Maitreya and ཐོགས་མེད་ Asaṅga.
གཟུ་ལོ་ཙཱ་བ་ "The Translator Zu" was a student of Maitripa who stayed with him for many years and heard all of…
ཉི་མ་བཅུ་གཉིས་
Transliteration: nyi ma bcu gnyis
<noun> "The Twelve Suns". The name for the fourth group of the thirty-three chiefs of the gods of སུམ་ཅུ་སོ་གསུམ་ The Thirty-Three. They are the twenty-second to thirty-third of the thirty-three chiefs. [TC] gives as: 1) དབང་པོ་ "Indra"; 2) བྱེད་པོ་; 3) ལམ་པ་; 4) ཆར་འབེབས་; 5) བསྟོད་བྱེད་; 6) སྔོན་མིན་; 7) སྔོན་འཕགས་; 8) མི་གཟུགས་; 9) ཁྱབ་འཇུག་ "Viṣhṇu"; 10) འོད་ཅན་; 11) ཆུ་བདག་ "Varuṇapati…
ས་དྲུག་པའི་ཡོངས་སྦྱོང་བཅུ་གཉིས་
Transliteration: sa drug pa'i yongs sbyong bcu gnyis
<enum> [JKE] gives as: 1) སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་རྫོགས་པར་བྱེད་པ་ ""; 2) ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་རྫོགས་པར་བྱེད་པ་ ""; 3) བཟོད་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་རྫོགས་པར་བྱེད་པ་ ""; 4) བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་ཕར་ཕྱིན་རྫོགས་པར་བྱེད་པ་ ""; 5) བསམ་གཏན་གྱི་ཕར་ཕྱིན་རྫོགས་ར་བྱེད་པ་ ""; 6) ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕར་ཕྱིན་རྫོགས་པར་བྱེད་པ་ ""; 7) ཉན་ཐོས་ཀྱི་ས་ལ་དགའ་བ་སྤོང་བ་ ""; 8) རང་རྒྱལ་གྱི་ས་ལ་དགའ་བ་སྤོང་བ་ ""; 9) ཟབ་མོའི…
སྐར་ཁྱིམ་བཅུ་གཉིས་
Transliteration: skar khyim bcu gnyis
"The twelve houses of the zodiac". In Kālachakratantra, the sun is said to have twelve houses and these correspond to the European system's twelve zodiacal signs (see also ཁྱིམ་ "house"). The following are literal translations of the names; see the individual entries for more information. [TC] enumerates them with reasons but gives them in incorrect order. [SCD] also enumerates them and give reas…
བདག་མེད་
Transliteration: bdag med
<phrase> "Selflessness" or "lack of a self". See བདག་མེད་གཉིས་ two types of lack of self explained in Buddhism q.v.
ལུས་ཀྱི་ཡན་ལག་ལྔ་
Transliteration: lus kyi yan lag lnga
<phrase> "The five limbs of the body". [DGT] gives as: 1) མགོ་ "head"; 2-3) ལག་པ་གཉིས་ "two arms"; 4-5) རྐང་པ་གཉིས་དང་ལྔ་ "two legs".
