འཁོར་ལོ་གསུམ་
Transliteration: 'khor lo gsum
<noun> 1) "The three chakras". See འཁོར་ལོ་ "chakra" and རྩ་འཁོར་ལོ་གསུམ་ "the three chakras of the channels". 2) "The three spheres / wheels". The spheres of study, meditation, and work. These are the spheres of a Buddhist practitioner's life. See also འཁོར་ལོ་ཆེན་པོ་བཞི་ "the four great wheels". [DGT] gives as: 1) ཀློག་པ་ཐོས་བསམ་གྱི་འཁོར་ལོ་ "reading, the sphere of hearing and contemplati…
བཞུད་པ་
Transliteration: bzhud pa
<verb> v.i. བཞུད་པ་/ བཞུད་པ་/ བཞུད་པ་/ བཞུད་/. [Hon] for འགྲོ་བ་ "to go" and འོང་བ་ "to come" q.v. Hence similar to འབྱོན་པ་ and ཕེབས་པ་ q.v. The verb often has the sense of departure. E.g., [TC] རང་རང་གི་གནས་སུ་བཞུད་དེ་བདེ་བར་གནས་སོ།། "each person departed to their own place and stayed comfortably there"; ཉི་མ་ལར་བཞུད་ཚར་འདུག "sunlight on the pass has finished"; ལམ་དུ་བཞུད་པ། "to go on the…
ཅོག་བཞག་བཞི་
Transliteration: cog bzhag bzhi
<enum> "Fourfold just being there". A key teaching of the ཁྲེགས་ཆོད་ Thorough Cut path of Great Completion. The teaching describes how a person is when they remain present in the fundamental reality of the Great Completion. The term ཅོག་བཞག་ q.v. does not go easily into English; it has the sense of having placed something down and that the thing is now just sitting there, in its own way, wi…
རིགས་དྲུག་གི་སྡུག་བསྔལ་
Transliteration: rigs drug gi sdug bsngal
<phrase> "The unsatisfactorinesses of the six classes" i.e., the various types of unsatisfactoriness belonging to the འགྲོ་བ་རིགས་དྲུག་ six classes of beings dwelling in saṃsāra. "Unsatisfactoriness" translates སྡུག་བསྔལ་ q.v.
བདེན་པ་དང་པོ་གསུམ་གྱི་རྣམ་པ་བཅུ་གཉིས་
Transliteration: bden pa dang po gsum gyi rnam pa bcu gnyis
<enum> [JKE] gives as: 1) མེད་པའི་རྣམ་པ་ ""; 2) མི་སྐྱེ་བའི་རྣམ་པ་ ""; 3) དབེན་པའི་རྣམ་པ་ ""; 4) མི་བརྫི་བའི་རྣམ་པ་ ""; 5) གནས་མེད་པའི་རྣམ་པ་ ""; 6) ནམ་མཁའི་རྣམ་པ་ ""; 7) བརྗོད་དུ་མེད་པའི་རྣམ་པ་ ""; 8) མིང་མེད་པའི་རྣམ་པ་ ""; 9) འགྲོ་བ་མེད་པའི་རྣམ་པ་ ""; 10) མི་འཁྲོག་པའི་རྣམ་པ་ ""; 11) མི་ཟད་པའི་རྣམ་པ་ ""; 12) སྐྱེ་བ་མེད་པའི་རྣམ་པ་ "".
གདམས་ངག་བཅུ་
Transliteration: gdams ngag bcu
<enum> [JKE] gives as: 1) སྒྲུབ་པ་པོའི་ངོ་བོ་ལ་གདམས་པ་ ""; 2) བདེན་པ་བཞི་ལ་གདམས་པ་ ""; 3) རྟེན་དཀོན་མཆོག་གསུམ་ལ་གདམས་པ་ ""; 4) བྱ་བ་ངན་པ་ལ་ཞེན་པ་ལ་གདམས་པ་ ""; 5) ཡོངས་སུ་ངལ་མ་མེད་པ་ལ་གདམས་པ་ ""; 6) ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ལམ་ཡོངས་སུ་བཟུང་བ་ལ་གདམས་པ་ ""; 7) སྤྱན་ལྔ་ལ་གདམས་ ""; 8) མངོན་ཤེས་དྲུག་ལ་གདམས་པ་ ""; 9) མཐོང་ལམ་ལ་གདམས་པ་ ""; 10) སྒོམ་ལམ་ལ་གདམས་པ་ "".
བཀའ་དྲིན་གསུམ་
Transliteration: bka' drin gsum
<phrase> "The three kindnesses". The term བཀའ་དྲིན་གསུམ་ལྡན་ "possessing the three kindnesses" is commonly used in the vajra vehicle.
I. [DGT] gives the common Tibetan formulation that it refers to a vajra guru who has the three kindness of providing the student with: 1) དབང་བསྐུར་བ་ "bestowing empowerment"; 2) རྒྱུད་བཤད་པ་ "explaining the tantra"; and 3) མན་ངག་གནང་བ་ "giving the upadeśha".
I…
རུང་བ་མ་ཡིན་པའི་གཞི་བཅུ་
Transliteration: rung ba ma yin pa'i gzhi bcu
<phrase> "The ten grounds that were not acceptable". The second council at Vaiśhālī (see བཀའ་བསྡུ་རིམ་པ་གསུམ་ the three councils) was called in order to investigate certain behaviours that were being adopted by some monks but which people of the time felt were not acceptable. The council considered the various items and decided that the following were not acceptable in a monk's behaviour i.…
བུན་ཙམ་
Transliteration: bun tsam
<phrase> "Just a wisp", "mere wisp(s)". Generally meaning ཕྲ་མོ་ "small amount", "subtle", "tiny" but with the sense of mistiness coming from ན་བུན་ it means a minute amount that is there and vanishes. E.g. [DDT] གནས་ཆ་མ་ཡེངས་པའི་ཐོག་ནས་འགྱུ་བ་བུན་ཙམ་སྐྱེས་མ་ཐག་རང་ཞིག་ལ་འགྲོ་བ་དེ་ལ་བྱ་སྟེ། "There is a non-distracted abiding; above it a mere wisp of movement arises and immediately proceeds t…
ཅིར་ཡང་མ་གྲུབ་པ་
Transliteration: cir yang ma grub pa
<phrase> "Not established as anything whatever" meaning the emptiness of things. See also ཅིར་ཡང་སྣང་བ་ which goes as a pair with this phrase; "appearing as each thing whichever".
ལྷག་མཐོང་ལ་མཁས་པ་
Transliteration: lhag mthong la mkhas pa
<phrase> "To be expert at vipashyana". A standard phrase in Buddhist sutras. This phrase is often paired with ཞི་གནས་ཡོངས་སུ་འཚོལ་བ་ q.v.
ལྟོགས་གྲི་
Transliteration: ltogs gri
<phrase> "Starvation", "hunger". Death due to hunger / starvation. E.g., དཀོན་མཆོག་གསུམ་ལ་འབུལ་བས་ལྟོགས་གྲིར་ཤི་བ་མེད།"By offering to the Three Jewels, you will never die of hunger".
གོམ་པ་རྒྱག་པ་
Transliteration: gom pa rgyag pa
<verb> v.t. see རྒྱག་པ་ for tense forms. The standard phrase for "to walk". Also meaning "to stride", "to step", "to pace", and "to take a step". See also གོམ་པ་. Note that this is exactly the same meaning as གོམ་པ་འདོར་བ་ q.v.
འཁྲུལ་སྣང་
Transliteration: 'khrul snang
<noun> "Confusion's appearances", "the appearances of confusion", "confused appearances". The སེམས་ saṃsāric style of mind produces (or experiences, depending on which level of Buddhist understanding you are following) appearances which are based in its own འཁྲུལ་པ་ confused version of reality. Those appearances are thus called འཁྲུལ་པའི་སྣང་བ་ "confusion's appearances". This term is often …
རལ་གྲིའི་ཚལ་
Transliteration: ral gri'i tshal
<noun> "Forest of Swords". Translation of the Sanskrit "asipattravanaṃ". One of the names of the four places in the third of the ཉེ་འཁོར་བའི་དམྱལ་བ་བཞི་ "four neighbouring hells".
རླིབས་པ་
Transliteration: rlibs pa
<adj> Acc. [ULS] and [LGK] this term was revised during the སྐད་གསར་བཅད་ language revisions and meant, when written in new signs, རྒྱ་ཆེ་བ་ "extensive", "on the larger or more extensive side" q.v.
སྣང་ཞིང་སྲིད་པ་
Transliteration: snang zhing srid pa
<phrase> "Appearing and becoming". A verb phrase used to describe འཁོར་བ་ cyclic existence which both appears to the beings in cyclic existence and continues on in a process of continual becoming, all of which is determined by the ripening of the beings' karmic imprints.
